PROVINCIALE PRIJZENREGEN

De Vlaamse provincies ondersteunen op verschillende manieren de cultuursector en kunstenaars, dit laatste o.a. door hen te onderscheiden met een prijs. Soms doen de Vlaamse provincies dat gezamenlijk, zoals midden vorig jaar met de Literatuurprijs 2011 van de Vlaamse provincies die werd uitgereikt aan Jeroen Brouwers voor zijn roman Bittere bloemen. Soms nemen provincies i.s.m. andere organisaties het initiatief, zoals de provincie Antwerpen dat doet samen met Boek.be. Zo werd tijdens de Boekenbeurs vorig jaar Y.M. Dangre bekroond met de debuutprijs voor zijn roman Vulkaanvrucht en wordt al verschillende jaren op Gedichtendag de Herman de Coninckprijs voor poëzie uitgereikt in de Arenbergschouwburg.

Maar daarnaast heeft de provincie Antwerpen nog verschillende andere culturele prijzen die ze zelf organiseert. Eind vorig jaar besliste de deputatie, op voorstel van de respectievelijke jury’s om volgende prijzen toe te kennen.

PROVINCIALE PRIJS VOOR GESCHIEDENIS EN VOLKSKUNDE

De editie 2011 van de Provinciale prijs voor geschiedenis en volkskunde was bedoeld als de erkenning voor een gezamenlijk oeuvre en die ging naar Gustaaf Asaert. Dr. Gustaaf Asaert is een historicus die een lange carriëre achter de rug heeft in achtereenvolgens het Stadsarchief van zijn geboortestad Antwerpen, het Rijksarchief in Gent, het Rijksarchief in Beveren-Waas, om zijn carrière te beëindigen als hoofd van de rijksarchieven van Antwerpen, Beveren-Waas en Hasselt.

Gelukkig is Asaert erin geslaagd zich niet te laten verpletteren onder zijn administratieve taken en is hij steeds een zeer actief wetenschappelijk navorser en ijverig publicist gebleven.

De publicaties van Asaert vormen een indrukwekkend geheel, waarin men drie grote sectoren kan onderscheiden: de maritieme geschiedenis, de geschiedenis van Antwerpen en de archivistiek.

De maritieme geschiedenis kwam ruim aan bod in o.a. zijn doctoraat over de Antwerpse scheepvaart tijdens de vijftiende eeuw. Zijn belangstelling voor de geschiedenis van Antwerpen resulteerde in publicaties als Huizen en gronden te Antwerpen omstreeks 1400. Proeve van topografische reconstructie en De stad Antwerpen van de Romeinse tijd tot de 17de eeuw.

Na zijn pensionering bleef Asaert onvermoeibaar opzoeken en publiceren. Zo publiceerde hij Honderd huizen aan de Grote Markt te Antwerpen. Vijf eeuwen bewoningsgeschiedenis. Daarnaast publiceerde hij voor een ruim publiek 1585. De val van Antwerpen en de uittocht van Vlamingen en Brabanders en Ook dit was Antwerpen: een geschiedenis van de kleine man: over armoede en politieke onmacht.

Dat het oeuvre van Asaert niet enkel nuttig is voor historisch, archeologisch en kunsthistorisch onderzoek, maar ook artistiek kan inspireren, blijkt uit wat volgt.

PROVINCIALE PRIJZEN VOOR LETTERKUNDE: JEUGDBOEK, KINDERBOEK EN TONEELSPEL 

De Prijs voor een jeugdboek ging naar Kristien Dieltiens voor Papinette, een indrukwekkende adolescentenroman, gesitueerd in het Antwerpen van de zestiende eeuw. Het verhaal is opgezet als een lange flashback waarin het hoofdpersonage haar leven vertelt aan haar pasgeboren kinderen. Als onwettige dochter van een keukenmeid heeft Papinette het niet onder de markt gehad, en als ongehuwde jonge moeder lijkt ze voorbestemd om hetzelfde tragische lot te ondergaan als haar moeder. Papinettes sterke karakter en intelligentie zijn haar belangrijkste wapens in de strijd voor een vrij en waardig leven voor haarzelf en voor haar kinderen. Op geheel natuurlijke wijze wordt de zestiende eeuw opgeroepen, en de schrijfster spreekt daarbij alle zintuigen van de lezer aan. Scheiding en afscheid vormen de rode draad in dit ontroerende verhaal, maar ze staan intense momenten van liefde en toewijding niet in de weg.

De prijs voor een kinderboek ging naar Michael De Cock voor Rosie en Moussa, dat het verhaal vertelt van twee vrienden in een flatgebouw. Rosie is net verhuisd en moet haar papa missen, maar al gauw vindt ze in Moussa een vriend die haar alle afleiding kan bezorgen die ze nodig heeft. De omgeving waarin ze leven mag dan wel grijs zijn, toch is hun wereld allerminst saai of voorspelbaar. Het boek steunt op een paar vertrouwde thema’s en figuren uit de jeugdliteratuur: een verhuis, een afwezige papa, een norse buurman, een hartelijke buurvrouw en twee kinderen die een nieuwe vriendschap aftasten. Michael De Cock vermengde deze bekende ingrediënten tot een verrassend verhaal, dat een krachtig middel tegen verzuring biedt. Daarbij vervult Judith Van Istendael met haar illustraties meer dan een louter ondersteunende rol.

De prijs voor een toneelwerk, tv- of radiospel ging naar Marc Maillard voor Kwak. Marc Maillard die de drijvende kracht is bij het figurentheater Froe Froe, schreef reeds een groot aantal adaptaties en eigen originele teksten voor dit gezelschap. Recent schreef hij Zeemeermin en Kwak, in de verte geïnspireerd op oude sprookjes maar resulterend in nieuwe en verrassend hedendaagse werkstukken. Zeker met Kwak schreef hij een tekst die geschikt is voor zowel een jong als voor een ouder publiek. Het wat naïeve verhaal van het oude sprookje wordt hier een eigentijdse, sprankelende en flitsende tekst, die jong en oud kan aanspreken.

PROGRAMMA

Op 8 en 9 juni worden de provinciale culturele prijzen in het Cultuurcentrum de Werft voorgesteld met volgend programma:

Vrijdag 8 juni :

19.00u : voorstelling van het bekroonde werk Rosie en Moussa door Michael De Cock en muzikanten.

Zaterdag 9 juni :

16.00u : Voorstelling van het bekroonde werk Kwak door Theater FroeFroe (Marc Maillard).

17.00u : Einde voorstelling

17.30u : Prijsuitreiking:
      - officiële prijsuitreiking
      - interviewgesprek met presentator
      - afsluitend muzikaal concertje van 20 à 30 minuten : naam artiest volgt.

19.00u : Einde prijsuitreiking

Tijdens het Hemelvaartweekeinde, zal de balie gesloten zijn op donderdag 17, vrijdag 18 en zaterdag 19 mei 2012.

Op dinsdag 15 mei viert de stad Geel de Heilige Dimpna. Tijdens deze lokale feestdag, zal de balie van de Werft gesloten zijn.

Tijdens het Hemelvaartweekeinde, zal de balie gesloten zijn op donderdag 17, vrijdag 18 en zaterdag 19 mei 2012.

Op woensdag 16 mei stellen we met trots het cultuurseizoen 2012-2013 aan je voor. Reserveerde je nog geen plaatsje, laat dan nog snel van je horen. Het belooft opnieuw een boeiend seizoen te worden. De ticketverkoop start op dinsdag 29 mei vanaf 18u00.

De voorbije weken en maanden scharrelden onze programmatoren als bezetenen, als kippen zonder kop haast, in het ruime podiumkunstenhok, op zoek naar mooie wormpjes, schaarse grassprietjes en lekkere graankorrels. Met succes! Als resultaat van al dat gescharrel legden ze een mooi ovaal ei in het hen en u zo vertrouwde nest in de Werft.

Een ei dat we je ter kennismaking graag voorstellen op woensdag 16 mei 2012. Om kwart na acht, het uur waarop de kippen hier meestal op stok gaan.

Voorlopig zal het ei ongebroken blijven, intact. Het is pas vanaf dinsdag 29 mei 2012, 18 uur dat je er zelf een omelet van kunt bakken, volledig naar eigen inzicht en smaak, gezouten of pikant gepeperd. Dan start immers onze ticketverkoop.

Het kot zal naar aloude traditie weer te klein zijn, verwachten en vrezen we. Alle praktische informatie daarover lees je in ons als brochure verpakte ei of verneem je live in ons ‘kiekenkot’ op 16 mei.

De stem van het volk heeft gesproken, niet alleen in Frankrijk. Bij ons in Geel werd vrijdagavond, tijdens de Aovet van de Platte Klap in de Werft de verkiezing van het mooiste Geelse dialectwoord afgesloten. Er bleek een duidelijke winnaar te zijn: muijenaks!

Een comité van wijzen nomineerde enkele weken geleden zes specifieke woorden uit het Geels dialect: kwibedo, rijtak, muijenaks, opentaren, alle hoondsgezeike en haorzak. Via een voor iedere internetgebruiker toegankelijke poll op de website van het Nieuwsblad van Geel kon er op de woorden gestemd worden, tot vorige vrijdagavond. Toen vond in cultuurcentrum de Werft de Aovet van de Platte Klap plaats, en tijdens de avond werd het winnende dialectwoord bekend gemaakt.
Tijdens de poll was het al snel duidelijk dat ‘muijenaks’ moeilijk te kloppen zou zijn. ‘Alle hondsgezeiken’ was met 210 stemmen een mooie tweede, en ‘kwibedo’ kreeg 110 stemmen achter zijn naam, maar iets meer dan 400 Gelenaars schaarden zich achter ‘muijenaks’. ‘Haorzak’ (99), ‘rijtak’ (51) en ‘opentaren’ (22) sloten de rij.
‘Muijenaks’ vindt zijn oorsprong deels in het Middelnederlandse ‘muier’ (moeder, of baarmoeder) en het moderne woord ‘naakt’. Omdat er vroeger een taboe hing rond helemaal naakt zijn, werd het woord onherkenbaar gemaakt door de t door een s te vervangen. ‘Muienaks’ betekent ‘zo naakt als men was toen men de (baar)moeder verliet’, dus: poedelnaakt. ‘In zijne/hare flikker’, met andere woorden. ‘Muijenaks’ geldt als een term die zeer eigen is aan het Geels dialect, al wordt het in de onmiddellijke omgeving van Geel soms ook wel gebruikt. (Dirk Kennis)